Posts Tagged ‘1939’

Moje teksty w Newsweek Historia

piątek, czerwiec 24th, 2016

Rozpoczęta ponad rok temu współpraca z miesięcznikiem Newsweek Historia zaowocowała serią publikacji o tematyce związanej głównie z II wojną światową i PRL:

  • Gdyby wolność nadeszła z Bałkanów (Nie z Włoch i nie z Francji, ale z Grecji i Turcji miał ruszyć drugi front, którego celem było wyzwolenie przez zachodnich aliantów krajów Europy Środkowej i Południowej. Jak wyglądałby dla Polaków koniec wojny, gdyby plan Churchilla się powiódł?) NH 5/2015
  • Długi koniec wojny (Pod koniec sierpnia 1944 roku wszyscy byli przekonani, że wojna w Europie skończy się za cztery miesiące i na Boże Narodzenie kontynent będzie świętował jej koniec. Potęga III Rzeszy wydawała się złamana, a przewaga aliantów tak ogromna, że Niemcom pozostała jedynie kapitulacja. Dlaczego zatem wojna trwała jeszcze ponad pół roku?) NH Extra 2/2015
  • Polska Republika Maczkowska (Zaraz po wojnie powstała w Niemczech trzydziestotysięczna polska enklawa, chroniona przez dywizję pancerną generała Maczka. Ku wściekłości sowieckich dyplomatów nazwano ją Lwów) NH Extra 2/2015
  • Tajemnica Festung Breslau (Hitler nie żył od czterech dni, od dwóch nad zdobytym Berlinem powiewały sowieckie sztandary, a potwornie zniszczony Wrocław wciąż bronił się przed Armią Czerwoną. Dlaczego?) NH Extra 2/2015

  • Zwycięstwo tragiczne jak klęska (Niemcy nazywali ją dzieciobójstwem, a Rosjanie Wielką Wojną Ojczyźnianą. Aż do ostatnich dni II wojny światowej front wschodni był koszmarną masakrą, w której zginęły ponad 22 miliony czerwonoarmistów) NH 6/2015
  • Człowiek, którego Hitler i Stalin bali się najbardziej (Był najlepszym z amerykańskich generałów, a jednocześnie najbardziej niedocenianym. Jego zwycięskie blitzkriegi ratowały kariery mniej zdolnych zwierzchników. W 1945 r. głośno wzywał do zaatakowania Armii Czerwonej i wyzwolenia zajętych przez nią krajów. Czy to właśnie było przyczyną tajemniczej śmierci George’a Pattona?) NH 7/2015
  • Europa strzela sobie w głowę (W 1914 roku potężna, bogata, elegancka Europa postanowiła pójść na wojnę. I już z niej nie wróciła. Kontynent, który wyłonił się z pierwszego globalnego konfliktu, niemal w niczym nie przypominał tego, czym był wcześniej) NH 8/2015
  • Lwów: polskie Termopile (W czasie wojny z bolszewikami mieszkańcy Lwowa wystawili własne wojsko, które broniło miasta przed potężną 1. Armią Konną Siemiona Budionnego. Do najbardziej krwawych starć doszło pod Zadwórzem, gdzie 330 Polaków przez jedenaście godzin stawiało opór tej najgroźniejszej formacji Armii Czerwonej. Polegli niemal wszyscy) NH 8/2015
  • Czy w 1939 r. mogliśmy się obronić? (Generalnego starcia z Niemcami wygrać nie mogliśmy. Ale wrzesień 1939 r. nie musiał zakończyć się aż taką klęską) NH 9/2015

  • Born in the PRL (Jak to możliwe, że zacofany kraj, zdemolowany jeszcze przez wielką wojnę i przez lata odcięty od światowych rynków i technologii, rozwijał własny program jądrowy, budował komputery, stawiał najwyższe na świecie konstrukcje, był siódmym eksporterem broni i stworzył jeden z największych w Europie kompleksów przemysłowych?) NH 10/2015
  • Tajne skarbce III Rzeszy (70 lat po zakończeniu II wojny światowej rządy kilkunastu państw wciąż nie mogą doliczyć się tysięcy dzieł sztuki, ton złota i kilometrów archiwów, zrabowanych przez nazistów. Nic więc dziwnego, że każda informacja o odnalezieniu kolejnej skrytki staje się światową sensacją) NH 11/2015
  • Służyli, bo tak było trzeba (Gdy krajowi groziło niebezpieczeństwo, kolekcjoner sztuki zaczął budować fabryki amunicji, a nauczycielka matematyki przygotowywała kobiety do służby w wojsku i konspiracji. Historie Leopolda Wellisza i Elżbiety Zawackiej) Newsweek
  • Dawid i Goliat (Kiedy pod koniec 1939 roku Związek Radziecki postanowił dołączyć Finlandię do listy zdobyczy, świat był przekonany, że los czteromilionowego narodu jest przesądzony. A jednak Finowie nie pozwolili się podbić ani narzucić sobie komunizmu. By to osiągnąć, musieli w ciągu pięciu lat stoczyć trzy mordercze wojny) NH 12/2015
  • Bezbronny kraj (W 1920 r. obroniliśmy się przed bolszewikami, bo mieliśmy przeszkoloną w armiach państw zaborczych młodzież oraz masowe organizacje strzeleckie. Kiedy jednak sposób obrony państwa został uzależniony od polityków, Polska nie była w stanie stworzyć armii zdolnej ochronić swoje terytorium. I nie ma jej nadal) NH 1/2016

  • Budapeszt 1945. Zapomniany koszmar (Dramat Węgier, które chciały się wycofać z wojny przed nadejściem Armii Czerwonej, zupełnie nie pasuje do czarno-białego obrazu zmagań z III Rzeszą. Czy dlatego ten potwornie krwawy epizod II wojny światowej został wymazany z europejskiej pamięci?) NH 2/2016
  • Blokada Leningradu (Kiedy wiosną śnieg stajał, odsłonił stosy zabitych. Przy samej ziemi leżeli żołnierze w letnim umundurowaniu, koszulkach gimnastycznych i półbutach. Na nich piętrzyli się żołnierze piechoty morskiej w marynarskich kurtkach i szerokich czarnych spodniach. Wyżej Sybiracy w półkożuszkach i walonkach, którzy szli do ataku w styczniu i lutym. Jeszcze wyżej bojownicy polityczni w watowanych kurtkach i szmacianych czapkach) NH 3/2016
  • Liczy się tylko broń (Ukrywająca się w ruinach Stella Fidelseid tak zapamiętała spotkanie z czwórką ocalałych bojowników getta: „Byli w niemieckich mundurach, uzbrojeni w rewolwery, wysocy,młodzi. Walki skończyły się, ale oni pragnęli mścić się do ostatka i polowali na nocne patrole niemieckie. Pożegnaliśmy się uściskiem ręki”) NH 4/2016
  • Bomba atomowa. Kto wygra? (W 1939 roku dla fizyków na całym świecie było jasne, że zbudowanie bomby atomowej jest kwestią kilku lat. Stawką w tym przerażającym wyścigu aliantów z Niemcami było życie milionów ludzi) NH 5/2016
  • Bez odwrotu (Komunistyczna ofensywa w Korei jest dla Waszyngtonu geopolitycznym koszmarem. To zbyt odległa wojna, by angażować w nią cały potencjał militarny. Politycy rozumieją jednak, że jeśli USA nie odpowiedzą na atak, ich autorytet w Europie i Japonii legnie w gruzach, a kolejne wojny w Azji będą tylko kwestią czasu) NH 6/2016
  • Chwała dla generałów (Armie tylko występują na scenie, za którą kryją się ludzie dbający o to, by miały czym walczyć. To ich kreatywność często decyduje o zwycięstwie lub klęsce) NH 7/2016

Moje teksty w Focusie Śledczym i Uważam Rze Historia

piątek, styczeń 24th, 2014

Trwająca od początku istnienia Focusa Śledczego moja współpraca z tym tytułem zaowocowała w ciągu ostatniego roku kolejnymi sześcioma tekstami o tematyce kryminalnej i sensacyjno-politycznej:

  • Miami vice po polsku, czyli kto się boi policyjnych prowokacji? (o udanych i nieudanych prowokacjach polskich służb oraz ich konsekwencjach) Śledczy 1/2013
  • Masz wiadomość od mordercy (o wskazówkach i śladach, jakie zbrodniarze zostawiają w miejscach przestępstw dla policjantów, by bawić się z nimi w “kotka i myszkę”) Śledczy 2/2013
  • Farbowani islamiści i prawdziwy dżihad (o tajnej operacji amerykańskich i duńskich służb, zmierzającej do likwidacji jednego z najważniejszych członków Al-Kaidy, która zakończyła się spektakularną wpadką) Śledczy 4/2013
  • Agenta trudno jest przewrócić (jak szkoli się policjantów w Akademii FBI) Śledczy 6/2013
  • Globalna pajęczyna Rolfa Steinbauera (o organizacji byłych członków SS, zorganizowanej przez Otto Skorzeny’ego i jej wpływach w powojennej Europie) Śledczy 6/2013
  • Jak torturowano u nas terrorystów z Al Kaidy (wywiad z Mikołajem Pietrzakiem, adwokatem terrorysty Al-Nashiriego o łamaniu konstytucji przez polskie władze i służby specjalne w związku z tzw. transferami specjalnymi i tajnymi więzieniami CIA w Polsce) Śledczy 1/2014

W 2013 roku przez pewien czas wpółpracowałem też z magazynem Uważam Rze Historia, publikując w nim w sumie dziewięć tekstów:

  • Podziemne miasto za murem (ilu ludzi przetrwało likwidację warszawskiego getta dzięki systemowi podziemnych bunkrów i kryjówek i jak wyglądało życie w nich?) URzH 4/2013
  • Zagończyk II RP (fascynująca postać generała Stanisława Bułak-Bałachowicza, legendarnego partyzanta wojny polsko-bolszewickiej i obrońcy Warszawy w 1939 roku) URzH 4/2013
  • Patrioci, bandyci i agenci (o kulisach powstania Gwardii Ludowej i Armii Ludowej, zbrojnych ugrupowań PPR i ich dowódcach) URzH 5/2013
  • Jedyny taki żołnierz (jak Nigeryjczyk August Browne został weteranem września 1939 roku, a później Powstania Warszawskiego) URzH 5/2013
  • Tajemnice Leliwy (o Halinie Trentowskiej-Kowalewskiej, pułkowniku wywiadu z czasów wojny polsko-bolszewickiej, której w czasach PRL udało się uniknąć dekonspiracji i aresztowania) URzH 6/2013
  • Wpadka polskich archiwów (w jaki sposób już w 1939 roku gestapo i NKWD przejęły archiwa polskiego wywiadu i jakie były tego konsekwencje) URzH 7/2013
  • Zapomniany polski rekord (latach 20. XX wieku Jerzy Jeliński jako pierwszy Polak odbył wyprawę samochodem dookoła świata. Jak wyglądała ta zapomniana dziś wyprawa?) URzH 8/2013
  • Warszawski czarny poniedziałek (25 września 1939 roku Warszawa stała się pierwszą stolicą, na którą dokonano dywanowego nalotu. Straty były porównywalne do tych z Powstania Warszawskiego) URzH 9/2013